پرسش ۱۲۶ - پاسخ‌های فقهی (مسائل متفرقه - ج ۴)
از WikiSavior، مرجعی مبتنی بر منابع
پرسش و پاسخ فارسی
پرسش 126:
وقتی در مورد زدن زن ناشزه (نافرمان) در حوزۀ دین صحبت می‌کنیم همه اتفاق‌نظر دارند که زدن نباید با شکنجه و درد و عذاب همراه باشد ولی وقتی به واقعیت زندگی می‌رسیم مشاهده می‌کنیم که وضعیت بسیار متفاوت است و ضرب و شتم بدنی همسر بسیار اتفاق می‌افتد. به‌طور دقیق حدود زدن زن ناشزه چیست؟ و سزای مردی که از این حدود تجاوز می‌کند چیست؟ و آیا قوام بخشی و اصلاح نفوس با صبر و رفتار نیکو شایسته‌تر از آزار جسمانی ـ‌که احساس خواری و زبونی را به دنبال دارد‌ـ نیست؟ به‌خصوص هنگامی‌که طرف مقابل ضعیف‌تر از شما و موردحمایت و پشتیبانی شما باشد؟
پاسخ احمدالحسن (ع):
کتک زدن زن یک وضعیت طبیعی و یا وضعیتی که به‌طورمعمول عمل به آن صحیح باشد نیست، بلکه در حکومت الهی اگر زن به دلیل کتک زدن شوهر اقامۀ دعوی کند به دعوایش رسیدگی و اگر مرد خطایی مرتکب شده باشد مجازات می‌شود.
مطالب بیشتر در خانواده
- آیا با توجه به تغییر شرایط اجتماعی و اقتصادی در طول زمان، برخی احکام شرعی مربوط به احوالات شخصی در برخی حالات تغییر می‌کند؟ اینگونه متوجه شدهام که حقوق مردان بیشتر از حقوق زنان است زیرا مسؤلیتها و تکالیف مرد بیشتر از زن هست. اما چه می‌شود اگر مرد وظایفش را بهدرستی انجام ندهد و آنها را به انجام نرساند؟ آیا در این صورت حقوقش همچنان پابرجا خواهد بود یا ساقط میگردد؟ بهعنوانمثال مردی که خرجی خانوادهاش را نمیدهد و اهمیتی برای فرزندانش قائل نمیشود گویی او هیچ وجود مادی یا معنوی در زندگی آنها ندارد و قوام خانواده و تربیت، همگی بر عهدۀ زن افتاده باشد؛ آیا بازهم این شوهر چنین حقوقی دارد؟ حقوقی مثل اطاعت شدن، سرپرستی و سایر موارد؟ متأسفانه در جامعههای عربی و اسلامی خانوادههایی یافت میشوند که به دلیل کوتاهی شوهر یا نبودش، این خانوادهها را زنان بهتنهایی اداره میکنند و یا به دلیل وجود شرایط سخت اقتصادی و تسلط طاغوتیان با شوهرانشان مشارکت دارند. تأثیر این وضعیت بر معادلۀ مذکور چیست؟ (اینکه شوهر حقوق بیشتری دارد چون او مسئول است).
- حقتعالی میفرماید: (وَ إِنِ امْرَأَةٌ خافَتْ مِنْ بَعْلِها نُشُوزاً أَوْ إِعْراضاً فَلا جُناحَ عَلَيْهِما أَنْ يُصْلِحا بَيْنَهُما صُلْحاً ً وَ الصُّلْحُ خَيْرٌ وَ أُحْضِرَتِ الْأَنْفُسُ الشُّحَ وَ إِنْ تُحْسِنُوا وَ تَتَّقُوا فَإِنَّ اللَّهَ كانَ بِما تَعْمَلُونَ خَبِيرا)([8]) (و اگر زنی از بیمهری یا بیزاری شوهرش بیمناک باشد، بر آن دو گناهی نيست که هر دو در ميان خود طرح سازش و آشتی افکنند، که سازش بهتر است ولی بُخل و فرومايگی بر نفوس حضور (و غلبه) دارد، و اگر نيکی و پرهيزگاری پیشه کنيد قطعاً خدا به هر چه انجام میدهید آگاه است). تعریف «نشوز» (بیمهری و ناسازگاری) مرد چیست؟ و آیا در شریعت عقوبتی برای مرد ناشز (ناسازگار) وجود دارد؟ و حکم مردی که نسبت به خانه، همسر و فرزندانش بیتوجهی می‌کند چیست؟
- زنی هستم که هشت سال است ازدواجکردهام و شوهرم -بهحمدالله- کار می‌کند، ولی تا امروز نه خانهای در تملک داریم و نه خودرویی و نه هیچچیز دیگری. هر وقت یکی از فرزندانم بیمار می‌شود یا چیزی را میخواهم، پولی نداریم. وقتی همسرم حقوق ماهیانهاش را دریافت می‌کند جز اندکی آنهم برای غذا به ما نمیدهد و باقی را اهدا می‌کند یا میبخشد. گاهی او پولها را به کسانی که نیازمند نیستند میبخشد و یا دیگران برای چیزهایی که ضروری نیست از او پول میگیرند درحالیکه و من و فرزندانم محتاج باقی میمانیم. رأی شما و حکم شما دربارۀ همسرم چیست؟ هر وقت من پولی داشته باشم با او مشارکت میکنم ولی او پولش را با دیگران شریک می‌شود و هر وقت به او میگویم من از این وضعیت راضی نیستم میگوید رضایت تو برایم مهم نیست. آیا این سخن او درست است؟
- زنِ یکی از انصار ـدرحالیکه خودش هم جزو انصار استـ نماز نمیخواند و (شوهرش) هر چه در توان داشته به او بخشیده تا به نمازش پایبند شود و همۀ راههای شرعی را به کار گرفته تا همسرش نمازخوان شود ولی فایدهای نداشته است. آیا میتواند به خاطر نماز نخواندن او را کتک بزند و یا طلاقش بدهد؟
مراجع
- ↑ احمدالحسن(ع). پاسخ‌های فقهی (مسائل متفرقه - ج ۴). مترجم: گروه مترجمان انتشارات انصار امام مهدی(ع). نوبت انتشار: اول؛ ۱۳۹۶. پرسش ۱۲۶:
منبع اصلی عربی: الأجوبة الفقهية (مسائل متفرقة - ج ٤).
ارجاع به این صفحه
احمدالحسن(ع). پاسخ‌های فقهی (مسائل متفرقه - ج ۴). مترجم: گروه مترجمان انتشارات انصار امام مهدی(ع). نوبت انتشار: اول؛ ۱۳۹۶. پرسش ۱۲۶: https://ahmedalhasan.org/fa/Library/BookContent/49 - FIQH-MISC-V4-Q126